خانواده و تربیت مهدوی؛ سنگ‌بنای جامعه منتظر و تمدن‌ساز

خانواده در منظومه فکری اسلام، جایگاهی فراتر از یک واحد زیستی دارد و به‌عنوان پایه‌گذار فرهنگ، اخلاق و باورهای اجتماعی شناخته می‌شود. در گفتمان مهدویت، این نقش اهمیتی دوچندان می‌یابد؛ چراکه تربیت نسل منتظر، بدون خانواده‌ای آگاه و متعهد، امری دست‌نیافتنی خواهد بود. تربیت مهدوی، فرآیندی مستمر و هدفمند است که از درون خانواده آغاز می‌شود و به ساخت جامعه‌ای پویا، امیدوار و عدالت‌خواه می‌انجامد.

انتظار در فرهنگ شیعه، مفهومی فعال و مسئولانه است. منتظر واقعی، انسانی کنشگر است که نسبت به اصلاح خود و جامعه بی‌تفاوت نیست. این نگاه، ابتدا باید در خانواده نهادینه شود. خانواده مهدوی، خانواده‌ای است که در آن ایمان، اخلاق، عدالت‌خواهی و امید به آینده، به‌صورت عملی آموزش داده می‌شود و فرزندان، انتظار را نه در شعار، بلکه در سبک زندگی والدین مشاهده می‌کنند.

نقش والدین در تربیت مهدوی، نقشی بنیادین و الگو‌محور است. پدر و مادر با رفتار، گفتار و شیوه زیست خود، مفاهیم مهدوی را به نسل آینده منتقل می‌کنند. توجه به نماز، دعا برای فرج، رعایت حق‌الناس، حساسیت نسبت به ظلم و بی‌عدالتی و پایبندی به ارزش‌های اخلاقی، از جمله مؤلفه‌هایی است که در فضای خانواده نهادینه می‌شود و شخصیت منتظر را شکل می‌دهد.

تربیت مهدوی در خانواده، دارای شاخص‌هایی روشن است؛ از جمله خدامحوری در تصمیم‌گیری‌ها، عدالت در رفتار با فرزندان، تقویت روحیه مسئولیت‌پذیری اجتماعی، پرورش امید و نشاط معنوی و ایجاد تعادل میان عقلانیت و معنویت. چنین تربیتی، فرزندانی را پرورش می‌دهد که در عین دینداری، نسبت به مسائل جامعه حساس و متعهد هستند.

در شرایط کنونی که خانواده با چالش‌هایی نظیر تضعیف روابط عاطفی، گسترش فردگرایی، آسیب‌های فضای مجازی و هجمه‌های فرهنگی مواجه است، بازگشت به الگوی خانواده مهدوی ضرورتی انکارناپذیر به شمار می‌رود. خانواده‌ای که بر پایه محبت، گفت‌وگوی سازنده و معنویت شکل گرفته باشد، می‌تواند فرزندان خود را در برابر این تهدیدها مصون سازد و آنان را به انسان‌هایی آگاه و مقاوم تبدیل کند.

در نهایت، خانواده و تربیت مهدوی، زیربنای تحقق جامعه منتظر و مقدمه‌ای برای شکل‌گیری تمدن نوین اسلامی است. اگر خانواده‌ها رسالت تربیتی خود را با نگاه مهدوی دنبال کنند، جامعه‌ای عدالت‌طلب، امیدوار و مسئولیت‌پذیر شکل خواهد گرفت؛ جامعه‌ای که نه‌تنها منتظر ظهور امام زمان(عج) است، بلکه با اصلاح خود و پیرامونش، در مسیر زمینه‌سازی ظهور گام برمی‌دارد.